09
เม.ย.

ในขบวนขันหมากมีอะไรบ้างนะ ? (ตอนที่ 2)

อ่าน 603

ต้นกล้วยต้นอ้อยที่ใช้ในขบวนขันหมากนั้น การขุดต้องให้ติดรากหรือมีตา...

การขุดต้นกล้วยต้นอ้อยสำหรับให้คู่บ่าวสาวใช้ปลูกร่วมกัน
ต้นกล้วยต้นอ้อยที่ใช้ในขบวนขันหมากนั้น
การขุดต้องให้ติดรากหรือมีตาและเลือกเอาต้นหรือหน่อที่สมบูรณ์ โดยขุดมาเป็นคู่
นำมาประดับตกแต่งด้วยกระดาษสีให้ดูสวยงาม
ซึ่งเจ้าบ่าวเจ้าสาวจะต้องทำการปลูกร่วมกันคล้ายกับเป็นการเสี่ยงทางอย่างหนึ่ง
ซึ่งหากต้นกล้วยเจริญเติบโตออกดอกออกผลสมบูรณ์ และต้นอ้อยเติบโตหอมหวาน
เชื่อกันว่าความรักของหนุ่มสาวคู่นี้จะเป็นไปอย่างราบรื่น มีลูกเต็มบ้านหลานเต็มเมือง
ความรักจะสดชื่นหอมหวานอยู่มิรู้คลาย ฐานะความเป็นอยู่ทางเศรษฐกิจก็สมบูรณ์พูนสุข
ในสมัยโบราณหรือบางท้องถิ่น อาจมีต้นไม้อื่นๆ นำมาให้คู่บ่าวสาวปลูกร่วมกัน เช่น ต้นหมาก ต้นพลู
เพราะเมื่อก่อนนั้นถือเป็นสิ่งจำเป็นที่ต้องมีไว้ทุกบ้าน รวมทั้งต้นมะพร้าวที่เพิ่งจะงอกออกมาจากผลแก่

จึงถือเคล็ดในเรื่องความเจริญงอกงามก้าวหน้านั่นเอง นอกจากนั้นยังมีพวกถั่ว งา ข้าวเปลือก และอื่นๆ ฯลฯ
แต่เดี๋ยวนี้ไม่ค่อยมีให้เห็นแล้ว นอกจากการปลูกต้นกล้วยต้นอ้อยร่วมกันที่ยังนิยมทำกันอยู่
เมื่อคนของฝ่ายเจ้าบ่าวยกขบวนขันหมากมาถึงบ้านฝ่ายเจ้าสาวแล้ว
จะไม่ยอมมอบต้นกล้วยต้นอ้อยให้โดยง่าย อาจถือหรืออุ้มถ่วงเอาไว้จนกว่าจะได้น้ำมารดเพื่อความเจริญงอกงาม
บางทีก็ใช้น้ำมนต์หรือน้ำฝนสะอาด แต่น้ำที่ผู้อุ้มต้องการมากที่สุดคือ สุรา
ดังนั้นในวันยกขันหมากพวกคอสุราจะจับจองหรือขออาสาเป็นคนอุ้มต้นกล้วยต้นอ้อย
เพราะนอกจากจะได้น้ำอมฤตแล้วยังได้พูดจาหยอกเย้าต่อรองกับคนของฝ่ายเจ้าสาวเป็นที่สนุกสนานครื้นเครง

แพ็กเก็ตจัดพานขันหมาก

หมากพลูและผ้าไหว้
หมากพลูในขันหมากเอก บางแห่งจัดจีบเป็นคำๆ เรียงลำดับรอบปากขันหรือพานให้ดูสวยงาม
แต่บางแห่งมีหมากทั้งผลและพลูเรียงผสมไปด้วย ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความสวยงามเหมาะสมและความนิยมนั่นเอง
ส่วนผ้าไหว้นั้น นิยมจัดเป็นคู่ๆ เช่น 2 คู่ หรือ 3 คู่ นำมาห่อกระดาษแดงให้สวยงาม
ผ้าไหว้นี้ใช้สำหรับไหว้ผีบรรพบุรุษ หรือไหว้พ่อแม่ของฝ่ายหญิง
ซึ่งเป็นคนละอย่างกับผ้าไหว้ที่เจ้าบ่าวเจ้าสาวมอบให้ญาติผู้ใหญ่ที่มาทำพิธีรับไหว้ในขั้นตอนการแต่งงาน


เครื่องบริวารขันหมาก นิยมจัดให้ได้อย่างน้อย ๙ อย่าง ซึ่งไม่ได้กำหนดแน่นอนลงไปว่า ต้องใช้อะไรบ้าง
สิ่งที่ขาดไม่ได้ คือ ต้นกล้วย ต้นอ้อย เพราะต้องให้คู่บ่าวสาวร่วมกับปลูก นอกจากนั้นให้จัดหา ตามแต่จะได้รับ
การบอกกล่าวจากผู้ใหญ่หรือท่านผู้รู้แต่ไม่ควรต่ำว่า 9 อย่าง เพราะถือเคล็ดคำว่าก้าวหน้า


ขนมในขบวนขันหมาก
ขนมที่ใช้ขบวนขันหมาก นิยมจัดเป็นคู่ ในสมัยโบราณใช้ขนมมากมายหลายอย่าง แต่ที่สำคัญๆ
มีขนมกง ขนมทองเอก ขนมชะมด ขนมสามเกลอ ขนมโพรงแสม ขนมรังนก ซึ่งปัจจุบันนอกจากจะหายากแล้ว
บางทีเอ่ยชื่อมาหลายคนคงไม่รู้จักหรือไม่เคยได้ยินก็มี
ขนมยอดนิยมสำหรับการทำบุญต่างๆ ในปัจจุบันก็คือ ขนมทองหยิบ ขนมฝอยทอง ขนมเม็ดขนุน
ขนมลูกชุบ ขนมชั้น ขนมหม้อแกง ขนมข้าวเหนียวแดงข้าวเหนียวขาว ฯลฯ

กลับไปที่  ในขบวนขันหมาก มีอะไรบ้าง ตอนที่ 1

 

แสดงความคิดเห็น